Gierzwaluw

Nestelgedrag

Gierzwaluw op het dak
Gierzwaluw

Gierzwaluwen zijn van oorsprong rotsbewoners, maar sinds eeuwen hebben ze het naar hun zin in en boven onze daken. Ze broeden in steden, in holten, spleten en onder daken van huizen en in gebouwen. Zonder gebouwen zijn er geen gierzwaluwen in Nederland.

Door sloop en nieuwbouw en door renovaties van daken verliezen gierzwaluwen hun nestgelegenheid. Gierzwaluwen zijn heel plaatstrouw en nauwelijks in staat nieuwe nestruimte te vinden. Renovatieprojecten mogen daarom nooit in het broedseizoen plaatsvinden en het is erg belangrijk om voor vervangende nestgelegenheid te zorgen, bij voorkeur op de plaats van het oorspronkelijke nest.

Maatregelen

U kunt nestgelegenheden creëren  door:
•    het behouden en beschermen van nestplaatsen onder daken;
•    het plaatsen van speciale gierzwaluwdakpannen;
•    het ophangen van gierzwaluwnestkasten;
•    het plaatsen van neststenen in gevels van huizen en gebouwen;
•    geen gebruik maken van chemische bestrijdingsmiddelen;
•    het plannen van renovaties buiten het broedseizoen.

Toelichting op de maatregelen

Dakpannen
Dakpan
Dakpan
Dakpan met drempel
Dakpan met drempel

Men kan gierzwaluwen nestgelegenheid bieden door speciale dakpannen te plaatsen, zonder dat er nadelige gevolgen voor het huis of de bewoners van het huis zijn. Deze dakpannen zijn verkrijgbaar in vele soorten en mate voor tussen de € 45,- en € 80,-.

Grofweg zijn er twee typen te onderscheiden:
•    dakpannen zonder drempels;
•    dakpannen met drempels.

Dakpannen zonder drempels hebben de voorkeur boven pannen met drempels. Bij de pannen zonder drempels kunnen de gierzwaluwen op volle snelheid aanvliegen, vooral als er geen ribbeltjes voor de opening zijn aangebracht. Hoe sneller een gierzwaluw in en uit een gierzwaluwpan kan vliegen, hoe minder gevaar hij loopt bij het aanvliegen of wegvliegen gegrepen te worden door roofvogels of eksters.

Nestkasten

Gierzwaluwnestkasten zijn verkrijgbaar vanaf zo’n € 35,-. Om te voorkomen dat de kast te heet wordt moet hij op een plek hangen waar tussen 11.00 en 18.00 uur geen zon schijnt. De noordwest, noord- en noordoostkant van uw huis voldoen daar aan. Als de kast onder een overstek of goot hangt geeft dat ook voldoende schaduw.

De minimale ophanghoogte is drie meter, zodat de vogels in een keer vanuit de kast kunnen wegvliegen. Ze laten zich hierbij eerst een stukje vallen om snelheid te krijgen. De in- en uitvliegroute moet ook vrij zijn van obstakels zoals bomen en schuurtjes. De kast moet beschermd zijn tegen regen, want de kast moet jaren mee (een gierzwaluw kan wel 15 jaar worden). Dit kan door ophanging onder overstek of goot.

Neststenen
Inbouwsteen
Inbouwsteen

Neststenen kunnen goed bij nieuwbouw toegepast worden. Ze zijn moeilijker aan te brengen dan kasten, maar wel duurzamer. Neststenen zijn te koop vanaf € 20,-.

De minimale ophanghoogte is drie meter, zodat de vogels in een keer vanuit de kast kunnen wegvliegen. Ze laten zich hierbij eerst een stukje vallen om snelheid te krijgen. De in- en uitvliegroute moet ook vrij zijn van obstakels zoals bomen en schuurtjes.

Meer informatie

Over gierzwaluwen en andere stadsvogels